Bu İçeriği Yapay Zekâ (AI) ile Özetleyin:
Avrupa Birliği’ne e-ticaret yoluyla ürün gönderen işletmeler için gümrük uygulamaları değişiyor. Düşük değerli gönderilerdeki vergi muafiyetinin kaldırılmasının ardından, kasım ayında yeni bir işlem ücreti ve ürün tanımlayıcılarının bildirilmesine yönelik düzenlemeler gündemde.
Bu süreçte ürün bilgilerinin doğruluğu, gönderi planlaması ve maliyet hesabı önem kazanıyor. Ürünün değeri, satışın niteliği, gümrük beyanındaki kalem sayısı ve kullanılan prosedür, gönderinin nasıl etkileneceğini belirleyebiliyor.
3 € gümrük vergisi nasıl uygulanıyor?
1 Temmuz 2026’da, değeri 150 €’yu aşmayan gönderilere tanınan gümrük vergisi muafiyeti sona erdi. Kapsamdaki e-ticaret ithalatlarında geçici olarak gümrük beyan kalemi başına 3 € vergi uygulanıyor.
Beyan kalemi, paket veya fiziksel ürün adediyle aynı anlama gelmiyor. Avrupa Komisyonunun örneğinde, aynı kalemde beyan edilen beş tişört için 3 €; bir tişört ve bir saat içeren gönderide ise iki ayrı kalem için toplam 6 € vergi hesaplanıyor. Ürünlerin tarife sınıflandırması, açıklaması ve gerektiğinde menşei, kalemlerin oluşumunda etkili olabiliyor.
Bu nedenle maliyet hesabında yalnızca koli sayısına bakmak yeterli olmayabilir. Aynı pakette farklı ürün gruplarının bulunması, uygulanacak tutarı değiştirebilir.
Kasım ayında 2 € AB işlem ücreti bekleniyor
Avrupa Komisyonunun duyurduğu takvime göre, 1 Kasım 2026’dan itibaren kapsamdaki mesafeli satış ithalatında beyan kalemi başına 2 € AB işlem ücreti (Union Handling Fee) uygulanması öngörülüyor. Bu ücret; veri kontrolü, risk analizi ve gümrük denetimlerinin maliyetlerini karşılamaya yönelik.
Her iki uygulamaya da tabi, tek beyan kalemli bir gönderide 3 € gümrük vergisi ile 2 € işlem ücreti toplam 5 € oluşturabilir. KDV, taşıma bedeli ve taşıyıcının ayrıca uygulayabileceği hizmet ücretleri ise bu tutara dahil değildir.
İşlem ücretinin kapsamı ile geçici 3 € verginin kapsamı birebir aynı kabul edilmemeli. Gönderiye uygulanacak tutarlar, satışın niteliği ve kullanılan gümrük prosedürüyle birlikte değerlendirilmelidir.
PID nedir, hangi bilgiler istenecek?
PID, “Product Identifier” ifadesinin kısaltmasıdır ve ürün tanımlayıcısı anlamına gelir. Ürünün satış ve tedarik zinciri kayıtlarıyla eşleştirilmesini kolaylaştırarak izlenebilirliği ve gümrük kontrollerini destekler.
Mevcut takvime göre, 1 Kasım’dan itibaren kapsamdaki gönderilerde ürün tanımlayıcılarının gümrüğe bildirilmesinin zorunlu hale gelmesi bekleniyor. İstenen bilgiler; satıcı veya pazaryerinin ürün tanımlayıcısını (M-PID), üretici veya tedarikçinin model, parça ya da stil kodunu (NS-PID) ve mevcutsa GTIN, EAN, UPC veya ISBN gibi standart bir tanımlayıcıyı (S-PID) içeriyor.
Bu uygulama, her ürün için üç yeni kod veya barkod satın alınması gerektiği anlamına gelmiyor. Standart tanımlayıcı bulunmadığında bu durumun uygun şekilde bildirilmesi gerekiyor. Pazaryerinde kullanılan ürün tanımlayıcısı ile satıcının kendi stok kodu farklı olabileceğinden, hangi bilginin aktarılacağı satış kanalına göre kontrol edilmeli.
Komisyonun güncel rehberi PID kapsamını 150 €’yu aşmayan mesafeli satış gönderileri olarak açıklıyor. Rehber, ilgili mevzuat ekinde bu kapsamı netleştirecek değişiklik hazırlandığını da belirtiyor. Bu nedenle uygulama ayrıntıları için güncellemelerin takip edilmesi önem taşıyor.
Türkiye’den gönderilerde A.TR ve IOSS neden önemli?
Türkiye’den çıkış yapılması, bütün gönderilerde aynı vergi sonucunun oluşacağı anlamına gelmiyor. Gümrük Birliği veya tercihli tarife koşulları, A.TR belgesi ve IOSS kullanımı birlikte değerlendirilmeli.
Komisyon açıklamalarına göre, IOSS kullanılmayan ve uygun tercihin H1 standart ithalat beyannamesinde talep edildiği işlemlerde tercihli tarife uygulanabiliyor. IOSS kullanılan kapsamdaki ithalatta ise geçici 3 € vergi uygulanıyor.
A.TR belgesinin bulunması, işlem ücreti dahil bütün maliyetlerin ortadan kalktığı şeklinde yorumlanmamalı. Ürünün ve işlemin ilgili koşulları sağlayıp sağlamadığı ayrıca değerlendirilmelidir.
Ekim sonunda yola çıkacak gönderilere dikkat
Gönderinin Türkiye’den çıkış tarihi tek başına belirleyici olmayabilir. Ekim ayında yola çıkan ancak AB’deki gümrük işlemleri 1 Kasım veya sonrasına kalan gönderiler de yeni uygulamalardan etkilenebilir. Özellikle AB işlem ücretinde, gümrük beyanının kabul tarihi önem taşıyor.
Bu nedenle satıcıların, özellikle 26 Ekim 2026 ve sonrasında yapacakları AB gönderilerinde ürün tanımlayıcılarını önceden hazırlamaları, olası ek maliyetleri dikkate almaları ve tahmini varış ile gümrük işlem sürelerini lojistik sağlayıcılarıyla kontrol etmeleri önerilir.
26 Ekim, geçiş dönemine hazırlık için önerilen tarihtir; AB uygulamalarının genel başlangıç tarihi olarak değerlendirilmemelidir. Taşıyıcıların ve gönderi platformlarının teknik geçiş tarihleri ayrıca farklılık gösterebilir.
Satıcılar nasıl hazırlanabilir?
İlk adım, ürün kayıtlarında kullanılan satıcı ve üretici kodlarını kontrol etmek. Ürün bilgilerinin siparişten gönderi oluşturma aşamasına kadar eksiksiz aktarılması, gümrükte sonradan bilgi toplama ihtiyacını azaltabilir.
Ticari fatura, ürün açıklamaları ve gönderi sırasında iletilen bilgilerin tutarlı olması da önem taşıyor. İşletmelerin lojistik sağlayıcılarıyla PID bilgilerinin nasıl paylaşılacağını netleştirmesi; maliyet hesaplarını beyan kalemi sayısı, IOSS ve varsa tercihli tarife koşullarını dikkate alarak gözden geçirmesi faydalı olacaktır.
AB’ye gönderilerinizin bu düzenlemelerden nasıl etkilenebileceği hakkında detaylı bilgi için AwwEx ekibiyle iletişime geçebilirsiniz.
